De kerndoelen voor het primair onderwijs en de onderbouw van het voortgezet onderwijs worden vernieuwd. De eerste nieuwe kerndoelen zijn inmiddels van kracht: sinds augustus 2026 gelden de nieuwe kerndoelen voor Nederlands en rekenen en wiskunde. De andere leergebieden volgen daarna.
Wat betekent dat voor scholen? Welke kerndoelen zijn er precies, wat verandert er ten opzichte van de oude kerndoelen en wanneer moet je ermee werken? Op deze pagina vind je het overzicht en kun je doorklikken naar uitleg over de verschillende onderdelen.
De officiële kerndoelen vind je bij SLO. Op deze pagina leggen we uit wat ze betekenen voor de onderwijspraktijk.
Wat zijn kerndoelen?
Kerndoelen beschrijven wat leerlingen tijdens hun schooltijd moeten leren. Ze geven richting aan de kennis, vaardigheden en ervaringen die in het onderwijs aan bod moeten komen.
Voor basisscholen gelden de kerndoelen voor het onderwijsaanbod gedurende de hele basisschoolperiode. In het voortgezet onderwijs gelden ze voor de onderbouw. Voor de bovenbouw van het voortgezet onderwijs zijn er examenprogramma's.
Kerndoelen bepalen wát leerlingen moeten leren, maar niet precies hóé een school dat moet aanbieden. Scholen houden dus ruimte om zelf keuzes te maken in bijvoorbeeld lesmethodes, materialen en didactiek.
Waarom nieuwe kerndoelen?
Veel van de oude kerndoelen stammen uit 2006. Sindsdien is er nogal wat veranderd. Digitalisering speelt een veel grotere rol in het dagelijks leven, burgerschap heeft meer aandacht gekregen en tegelijkertijd ligt er veel nadruk op het versterken van basisvaardigheden zoals taal en rekenen.
De nieuwe kerndoelen zijn concreter geformuleerd. Ze maken duidelijker welke kennis, vaardigheden en ervaringen leerlingen nodig hebben. Ook is er meer aandacht voor samenhang tussen verschillende leergebieden.
De vernieuwing gaat daarmee verder dan het herschrijven van bestaande teksten. Er zijn andere keuzes gemaakt in de inhoud en opbouw van het curriculum en onderwerpen die eerder nauwelijks expliciet voorkwamen, zoals digitale geletterdheid, krijgen een duidelijkere plaats.
Bekijk wat er verandert tussen de oude en nieuwe kerndoelen
De 9 leergebieden
De nieuwe kerndoelen zijn verdeeld over negen leergebieden. Voor het primair onderwijs zijn er in totaal 40 kerndoelen en voor de onderbouw van het voortgezet onderwijs 45.
- Nederlands
- Rekenen en wiskunde
- Burgerschap
- Digitale geletterdheid
- Mens en maatschappij
- Mens en natuur
- Moderne vreemde talen
- Kunst en cultuur
- Bewegen en sport
- Nieuwe kerndoelen primair onderwijs
- Nieuwe kerndoelen voortgezet onderwijs
- Nieuwe kerndoelen speciaal onderwijs
Nederlands en rekenen en wiskunde
Voor deze twee leergebieden is de vernieuwing inmiddels geen toekomstmuziek meer. Sinds augustus 2026 gelden de nieuwe kerndoelen. Voor scholen is dit een logisch startpunt: kijk welke doelen al terugkomen in het huidige onderwijs, hoe de opbouw over de leerjaren eruitziet en waar mogelijk aanpassingen nodig zijn.
Digitale geletterdheid
Een van de opvallendste veranderingen is de positie van digitale geletterdheid. Digitale technologie is sinds de invoering van de oude kerndoelen in 2006 een veel grotere rol gaan spelen in het leven van kinderen en jongeren.
In de nieuwe kerndoelen gaat het niet alleen om het kunnen gebruiken van digitale middelen. Leerlingen leren ook omgaan met digitale informatie, nadenken over media en veiligheid en begrijpen welke invloed digitale technologie heeft op henzelf en de samenleving. Lees meer over de nieuwe kerndoelen digitale geletterdheid.
Wanneer gaan ze in?
De nieuwe kerndoelen worden niet allemaal tegelijk ingevoerd. Scholen krijgen een overgangsperiode waarin zij hun onderwijs stapsgewijs kunnen aanpassen.
| Moment | Wat gebeurt er? |
|---|---|
| Augustus 2026 | De nieuwe kerndoelen voor Nederlands en rekenen en wiskunde zijn in werking getreden. |
| 2027 | De invoering van de nieuwe kerndoelen voor de overige leergebieden volgt gefaseerd. |
| Tot augustus 2031 | Er geldt een overgangsperiode waarin scholen stapsgewijs kunnen overstappen op de nieuwe kerndoelen. |
| Vanaf augustus 2031 | Alle scholen moeten hun onderwijsaanbod op de nieuwe kerndoelen hebben afgestemd. |
De precieze planning verschilt per leergebied. In het overzicht van de invoering van de nieuwe kerndoelen leggen we uit welke doelen wanneer gelden en wat de overgangsperiode voor scholen betekent.
Wat betekent dit?
De komst van nieuwe kerndoelen betekent niet dat je van de ene op de andere dag je hele onderwijsprogramma moet omgooien. Een groot deel van wat in de nieuwe doelen staat, zal waarschijnlijk al terugkomen in het huidige onderwijs.
Een goede eerste vraag is daarom niet: wat moeten we allemaal veranderen? Begin met: wat doen we al?
Kijk vervolgens samen naar vragen als:
- Welke nieuwe kerndoelen komen al voldoende terug in ons onderwijs?
- Waar zitten verschillen met ons huidige curriculum?
- Hoe ziet de doorgaande lijn tussen leerjaren eruit?
- Moeten we leerlijnen, methodes of materialen aanpassen?
- Waar kunnen verschillende leergebieden beter met elkaar worden verbonden?
- Welke kennis en vaardigheden heeft ons team hiervoor nodig?
Zo kun je de overgangsperiode gebruiken om het curriculum stap voor stap verder te ontwikkelen, in plaats van de invoering als één grote verandering te behandelen.
Voor basisscholen hebben we deze vertaalslag verder uitgewerkt op de pagina nieuwe kerndoelen in het primair onderwijs.
Voor leraren en docenten
De nieuwe kerndoelen geven meer richting aan wat leerlingen gedurende hun schoolloopbaan moeten leren. Dat betekent niet dat iedere les anders moet. Wel is het verstandig om te bekijken hoe bestaande lessen en leerlijnen aansluiten bij de nieuwe doelen.
Daarbij is samenwerking belangrijk. Een kerndoel staat zelden op zichzelf en wordt vaak gedurende meerdere leerjaren opgebouwd. Door de doelen binnen een bouw, vaksectie of team te bespreken, wordt duidelijker wie waaraan werkt en waar samenhang of juist hiaten ontstaan.
Voor schoolleiders
Voor schoolleiders is de invoering vooral een vraagstuk van curriculumontwikkeling. Waar staat de school nu? Welke onderdelen sluiten al goed aan? Waar is ontwikkeling nodig? En hoe zorg je ervoor dat de verschillende onderdelen van het onderwijs samen een logisch geheel vormen?
Daarbij gaat het niet alleen om methodes en leerlijnen. Nieuwe of aangescherpte doelen kunnen ook iets vragen van de kennis en vaardigheden van het team. Professionalisering kan daarom onderdeel zijn van de invoering.
Toezicht
Tot augustus 2031 geldt een overgangsperiode. Scholen kunnen in die periode stapsgewijs overstappen op de nieuwe kerndoelen.
Bij een inspectiebezoek kan een school aangeven voor welke leergebieden en leerjaren al met de nieuwe kerndoelen wordt gewerkt. Tijdens de overgangsperiode heeft het toezicht vooral een stimulerend karakter. Vanaf augustus 2031 wordt handhavend toegezien op de nieuwe kerndoelen.
Er is dus tijd om de overstap zorgvuldig te maken. Dat maakt het wel verstandig om nu al te onderzoeken hoe het huidige onderwijs zich verhoudt tot de nieuwe doelen.
Lees meer over de invoering en overgangsperiode
Veelgestelde vragen
Wanneer gaan de nieuwe kerndoelen in?
De nieuwe kerndoelen Nederlands en rekenen en wiskunde zijn sinds augustus 2026 in werking. De overige leergebieden volgen gefaseerd. Tot augustus 2031 geldt een overgangsperiode.
Hoeveel nieuwe kerndoelen zijn er?
Er zijn 40 nieuwe kerndoelen voor het primair onderwijs en 45 voor de onderbouw van het voortgezet onderwijs.
Moet onze school nu direct met alle nieuwe kerndoelen werken?
Nee. De nieuwe kerndoelen worden gefaseerd ingevoerd en scholen krijgen tijd om over te stappen. Nederlands en rekenen en wiskunde zijn sinds augustus 2026 wel al in werking getreden.
Zijn kerndoelen verplicht?
Ja. Kerndoelen zijn wettelijk vastgelegde onderwijsdoelen. Scholen hebben wel vrijheid in de manier waarop zij hun onderwijs inrichten om aan die doelen te werken.
Gelden de kerndoelen ook voor de bovenbouw van het voortgezet onderwijs?
Nee. In het voortgezet onderwijs gelden de kerndoelen voor de onderbouw. Voor de bovenbouw gelden examenprogramma's.
Wat is het verschil tussen kerndoelen en referentieniveaus?
Kerndoelen beschrijven welke kennis, vaardigheden en ervaringen in het onderwijs aan bod moeten komen. Referentieniveaus geven voor taal en rekenen aan welk niveau leerlingen op bepaalde momenten in hun schoolloopbaan moeten beheersen.
Van kerndoelen naar de praktijk
De nieuwe kerndoelen vormen het landelijke kader. De echte vertaling vindt plaats in de school: in het curriculum, de leerlijnen, de lessen en de keuzes die een team samen maakt. Voor de officiële formuleringen van de kerndoelen en de bijbehorende documenten kun je terecht bij SLO.